Rozdział 2 – Rodzaje uczniów niedostatecznie reprezentowanych w kształceniu zawodowym

OECD proponuje trójdzielną klasyfikację uczniów zagrożonych wykluczeniem, opartą na przyczynach trudności w osiąganiu zdolności do skutecznego uczenia się:

• “Niepełnosprawność“: niepełnosprawność lub upośledzenie związane z problemami sensorycznymi, motorycznymi lub neurologicznymi w oparciu o standardowe kryteria medyczne
• “Trudności“: problemy pojawiające się w interakcji między uczniem a kontekstem edukacyjnym, takie jak zaburzenia behawioralne lub emocjonalne bądź szczególne trudności w uczeniu się
• “Niekorzystne sytuacje“: niekorzystne sytuacje związane z czynnikami społeczno-ekonomicznymi, kulturowymi i/lub językowymi (OECD, 2008).cio-economic, cultural, and/or linguistic factors (OECD, 2008).

W ramach każdej z tych kategorii można zidentyfikować różne rodzaje uczniów niedostatecznie reprezentowanych. Większość uczniów z niepełnosprawnościami jest często zaliczana do kategorii osób ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi (SPE). Zazwyczaj obejmuje to:

Istnieją jednak inne grupy niedostatecznie reprezentowane, które nie są objęte kategoryzacją SPE:

Ważne jest, aby pamiętać, że:

• definicja “uczniów niedostatecznie reprezentowanych” zależy od kontekstu i różni się w zależności od kraju, instytucji i dziedziny nauki;
• lista grup niedostatecznie reprezentowanych nie jest wyczerpująca i może się różnić w zależności od systemów klasyfikacji;
• każda grupa i osoba stoją przed unikalnymi wyzwaniami i potrzebami, które mogą nie zgadzać się z tymi ogólnymi opisami;
• jednostki mogą należeć do wielu grup jednocześnie, doświadczając intersekcjonalności i wielorakich form wykluczenia;
• rozróżnienie między uczniami “z głównego nurtu” i “niedostatecznie reprezentowanymi” może być zatarte, ponieważ poszczególne osoby mogą wykazywać cechy obu;
• Status ucznia jako “należącego do głównego nurtu”, “narażonego” lub “niedostatecznie reprezentowanego” może zmieniać się z czasem i ze względu na okoliczności osobiste (KIC i OIC, 2023).